कथा

 मी एक डिलिव्हरी बॉय आहे. मी बहुतेक संध्याकाळची शिफ्ट करतो.

त्या दिवशी, रात्री सुमारे ९ वाजता, मी शेवटची ऑर्डर उचलली.

रेस्टॉरंटमधून पॅकेट घेताना लक्षात आलं—ऑर्डर छोटी होती, साधी खिचडी, दही आणि दोन केळी.

पत्ता शहराच्या जुन्या भागात होता.

एक जीर्ण इमारत. तिसऱ्या मजल्यावर.

मी बेल वाजवली.

एक वृद्ध महिला दार उघडते.

पांढरे केस, थरथरणारे हात, डोळ्यांवर जाड चष्मा.

चेहऱ्यावर थकवा, पण आवाजात माया—

“बाळा, आत ठेव ना… माझे हात थरथरतात.”

मी जेवण टेबलवर ठेवलं आणि निघायला वळलो, तेव्हा त्या म्हणाल्या—

“दोन मिनिटं बसशील का?

एकट्याने खाणं बरं वाटत नाही.”

मी घड्याळ पाहिलं.

माझी शिफ्ट संपली होती.

मी थकलो होतो.

पण कशामुळे कोण जाणे, मी बसलो.

घरात शांतता होती.

भिंतीवर जुना घड्याळ टिक-टिक करत होता.

एका कोपऱ्यात देवाचा फोटो.

आणि समोरच्या भिंतीवर अनेक फोटो.

त्या प्लेट उघडून हळूहळू खायला लागल्या.

दर दोन घासांनंतर त्या माझ्याकडे पाहून हसत होत्या.

मग त्या म्हणाल्या—

“तुला माहिती आहे का बाळा, मी रोज बाहेरचं जेवण मागवत नाही.

आज फक्त वाटलं… एखाद्या माणसाचा आवाज ऐकायला.”

मी शांत राहिलो.

त्या भिंतीवरील एका फोटो कडे बोट दाखवत म्हणाल्या—

“हे माझे नवरे. रेल्वेत होते.

पाच वर्षांपूर्वी गेले.”

मग दुसरा फोटो—

“हा माझा मुलगा. कॅनडात आहे.

खूप छान करतोय… दर महिन्याला पैसे पाठवतो.”

थोडा वेळ त्या शांत राहिल्या.

हसल्या, पण यावेळी डोळे पाणावले—

“फक्त… बोलायला वेळ नाही मिळत त्याला.”

अचानक, घड्याळाची टिक-टिक खूप मोठी वाटू लागली.

त्या पुन्हा खायला लागल्या.

“ही माझी मुलगी. बेंगळुरूमध्ये आहे.

तिच्या आयुष्यात खुश आहे.

तसं असायलाच हवं.

मुलांनी उंच भरारी घेतली नाही तर त्यांना वाढवण्याचा काय उपयोग?”

त्या बोलत होत्या, आवाज कापत होता.

पण चेहऱ्यावर तक्रार नव्हती.

फक्त रिकामेपण.

त्या मला विचारतात—

“तुझी आई आहे का?”

मी म्हणालो—

“हो.”

“तू रोज फोन करतोस का तिला?”

मी शांत झालो.

खरं म्हणजे, मीही अनेक दिवस फोन करत नव्हतो.

थकवा, काम, धावपळ…

प्रत्येक वेळी वाटायचं उद्या करीन.

त्यांनी माझं शांत राहणं ओळखलं.

त्या हलक्या आवाजात म्हणाल्या—

“आई-बाप पैसे मोजत नाहीत बाळा…

ते आवाज मोजतात.”

मनात काहीतरी तुटलं.

जेवण संपलं.

त्या पाणी प्यायल्या.

मग त्यांनी पर्समधून ५०० रुपये काढले आणि माझ्याकडे दिले.

“ही टिप नाही.

ही त्या अर्ध्या तासाची किंमत आहे, जेव्हा तू मला एकटं खाऊ दिलं नाहीस.”

मी लगेच नकार दिला—

“नको अम्मा, मी हे घेऊ शकत नाही.”

त्या हसल्या—

“घे.

आज तू फक्त जेवण नाही दिलंस…

तू सोबत दिलीस.”

मी पैसे घेतले.

पण खिशात ठेवले नाहीत.

हातातच धरून ठेवले.

निघताना त्या म्हणाल्या—

“आणि हो—

आज घरी जाऊन आईला फोन नक्की कर.”

त्या रात्री मी खाली जाऊन बाईक सुरू केली नाही.

मी आधी आईला फोन केला.

तिथून आवाज आला—

“आज अचानक फोन? सगळं ठीक आहे ना?”

तो आवाज ऐकताच माझा गळा दाटून आला.

मी म्हणालो—

“हो आई…

फक्त तुझा आवाज ऐकायचा होता.”

काही क्षण तिकडे शांतता होती.

मग आई म्हणाली—

“जेवलास का?”

आणि मी रस्त्याच्या कडेला उभा राहून रडू लागलो.

त्या दिवसानंतर मी रोज आईला फोन करायला लागलो.

आणि फक्त आईलाच नाही—

प्रत्येक डिलिव्हरी माझ्यासाठी फक्त ऑर्डर राहिली नाही.

काही घरांना औषध हवं असतं.

काही घरांना एकटेपणातून सुटका.

काही घरांना वाट पाहणं संपवायचं असतं.

काही घरांना फक्त एक आवाज हवा असतो.

आता दार उघडलं की मी घाई करत नाही.

चेहरा पाहतो.

आवाज ऐकतो.

कधी कधी विचारतो—

“बाकी सगळं ठीक आहे ना?”

बहुतेक जण “हो” म्हणतात.

काही हसतात.

आणि काही चेहऱ्यांवर दिसतं—ते दिवसभर कुणाशी बोललेच नाहीत.

दोन महिन्यांनी पुन्हा त्याच पत्त्यावर ऑर्डर आली.

मी धावतच गेलो.

दार दुसऱ्याच एका काकूंनी उघडलं.

त्या हळू आवाजात म्हणाल्या—

“अम्मा गेल्या आठवड्यात गेल्या.”

मी काही क्षण दारातच उभा राहिलो.

हात रिकामे होते, पण मनात काहीतरी जड पडलं होतं.

त्या आतून एक छोटं पाकीट घेऊन आल्या.

“हे तुझ्यासाठी ठेवलं होतं त्यांनी.”

थरथरणाऱ्या हातांनी मी ते उघडलं.

आत ५०० रुपये होते.

आणि एक छोटी चिठ्ठी.

त्यात लिहिलं होतं—

“बाळा,

जर तू हे वाचत असशील, तर मी गेले आहे.

त्या दिवशी माझ्यासोबत बसून खाल्ल्याबद्दल धन्यवाद.

तू मला जेवण नाही दिलंस—तू मला मान दिलास.

आणि हो—आईला फोन करत रहा.

अम्मा”

आजही ते ५०० रुपये माझ्या बॅगेच्या आतल्या खिशात आहेत.

मी ते कधी खर्च केले नाहीत.

कारण त्या रात्री मला पहिल्यांदा कळलं—

प्रत्येक दारामागे फक्त ग्राहक नसतो.

कधी आई असते.

कधी वाट पाहणं असतं.

कधी शेवटचं संभाषण असतं.

आपण सगळे आपापल्या भुकेसह जगतो—

काहींना अन्न हवं असतं,

काहींना औषध,

आणि काहींना फक्त दोन मिनिटांची सोबत.

माणसांना नेहमी पैशांची गरज नसते—

कधी कधी त्यांना फक्त उपस्थितीची गरज असते.

कथा इथे संपते.

टीप:

कथा संपली, पण मनातली जडता खूप काळ टिकून राहिली.

एकटेपणा आणि म्हातारपण—हे दोन्ही एकत्र आले की खूप भयंकर असतं.

आणि त्यात जर आर्थिक अडचणीही जोडल्या, तर ती खरी शोकांतिका ठरते.